Hamdullah Hamdi'nin Yusuf ü Züleyha mesnevisi 6278 beyitten oluşup 1491–92 tarihinde yazılmıştır.
Yusuf ile Züleyha arasındaki aşk, mesnevi tarzında en çok işlenen konudur. Şairlerin bu ilgisinde Yusuf ile Züleyha kıssasının kutsal kitaplarda yer almasının payı büyüktür.
Kaynağı Kur'an tefsirleri olmakla beraber Şeyyad Hamza bu manzum eserinde bu konuyu kendi düşünceleri ve duyguları ile geliştirmiş ve gayet sade bir uslûp ile kaleme almıştır. Modern Divan edebiyati kritiklerine göre bu eser Eski Anadolu Türkçesi'nin kuruluş dönemi özelliklerini yansıtmaktır.
Yusuf ile Züleyha arasındaki aşk, mesnevi tarzında en çok işlenen konudur. ... Hikâyenin olay örgüsünü Yusuf ile Züleyha 'nın rüyaları, Yusuf 'un kervanla Züleyha 'nın düğün alayıyla Mısır'a gidişi, Yusuf 'un köleliği ve zindan süreci ile buradan kurtulup ikbal bulması ve Züleyha ile kavuşmaları oluşturur.
Hamdî'nin Molla Câmî'nin eserini örnek alarak yazdığı Yûsuf u Züleyhâ mesnevisi ise Türk edebiyatında en çok beğenilen Yûsuf kıssalarından biridir.
Bu eserin yazarı olan Şeyyâd Hamza'nın hayatı hakkında fazla bilgimiz olmamasına rağmen, Şeyyâd Hamza'nın divan edebiyatının yanı sıra halk edebiyatı şiir geleneğinden de etkilendiği eserlerinden anlaşılmaktadır.
Eski Anadolu Türkçesinin önemli eserlerinden olan Yusuf u Zeliha mesnevisi aynı zamanda Anadolu sahasında yazılmış ilk Yusuf u Zeliha mesnevisidir. ... Bu eser Oğuz Türkçesinin kuruluş döneminin özelliklerini yansıtmasının yanı sıra içerisinde çok sayıda arkaik kelime bulundurması bakımından da önemli bir eserdir.
Kur'an-ı Kerim'de, Yûsuf ve Züleyha hikâyesi, Yûsuf Suresi'nde[5] 112. ayette anlatılmaktadır. Hikâye şu şekilde başlar.
Şiirlerinin eski Anadolu Türkçesi ile yazılmış olmasına karşın Mecmû'atü'n-Nezâ'ir'de bulunan bir gazeli doğu Türkçesi özellikleri taşımaktadır. Şeyyâd Hamza 'nın hem aruzla hem de hece vezniyle yazdığı manzumeleri vardır.
Eski Anadolu Türkçesinin önemli eserlerinden olan Yusuf u Zeliha mesnevisi aynı zamanda Anadolu sahasında yazılmış ilk Yusuf u Zeliha mesnevisidir.
Eser, hâkim bakış açısı ile kaleme alınmıştır. Tercih ettiği bakış açısının geniş imkânlarını sonuna kadar kullanan anlatıcı, kurmaca dünyadaki her türlü meseleye hâkimdir. Hadiselerin bütün sebep ve hikmetlerini bilir.
Hamdî' nin Molla Câmî' nin eserini örnek alarak yazdığı Yûsuf u Züleyhâ mesnevisi ise Türk edebiyatında en çok beğenilen Yûsuf kıssalarından biridir.
Şeyyad Hamza Yūsuf ve Zelīḫā (gramer-metin-çeviri-notlar-sözlük-dizin-tıpkıbaskı)/Yazarları
Şeyyâd Hamza'nın Destân-ı Yûsuf 'u, 13. yüzyılın sonları ile 14. yüzyılın başlarında Anadolu'da yazılıp günümüze kadar ulaşabilmiş sınırlı sayıdaki eserler arasında yer almaktadır. Destân-ı Yûsuf , Anadolu sahasında manzum olarak yazılan ilk Yusuf ile Zeliha mesnevisidir.
Hamdî'nin Molla Câmî'nin eserini örnek alarak yazdığı Yûsuf u Züleyhâ mesnevisi ise Türk edebiyatında en çok beğenilen Yûsuf kıssalarından biridir. Birçok bölümde tercüme yoluyla Câmî'nin eserinden yararlanan şair, hikâyenin oluşturulmasında ona bağlı kalmamış, kıssayı halk arasında yaygın şekliyle anlatmıştır.
Kur'an-ı Kerim'de, Yûsuf ve Züleyha hikâyesi, Yûsuf Suresi 'nde[5] 112. ayette anlatılmaktadır. Hikâye şu şekilde başlar. Hikâye Kur'an-ı Kerim'de şu şekilde son bulur. ... Fars edebiyatında da Arap edebiyatında olduğu gibi, birçok Yûsuf ve Züleyhâ hikâyesi yazılmıştır.
Yusuf Mısır'da Firavun'dan sonra ikinci adam oldu. Kıtlık yılları gelmeden önce toplayabildiği kadar tahıl toplayıp depoladı. On kentinin kahini Potipherah'ın kızı Asenath ile evlendi . Asenat'tan Efrayim ile Menaşe isminde iki oğlu oldu.
Şeyyâd Hamza'nın Dâsitân-ı Sultân Mahmûd adlı mesnevisinde geçen fiilleri ele aldık. Manzume, gerek fiiller gerekse diğer gramer ögeleri bakımından Eski Anadolu Türkçesinin bütün karakteristik özelliklerini yansıtmaktadır.
Esâsen eserinin mâhiyeti de bunu kuvvetlendirmektedir". Görüldüğü gibi, Fuad KÖPRÜLÜ'nün Şeyyâd Hamza 'yı 13. yy. şairi olarak görmesinin tek nedeni Bursalı Lâmi'î Çelebi [ö. 1529]'nin Letâ'if'inde geçen iki Nasrettin Hoca fıkrasında Şeyyâd Hamza ile Nasrettin Hoca'nın aynı çağda yaşamış kişiler olarak geçmesidir.
Zeliha ismi Arapça kökenli olan kız isimlerinden biridir. Oldukça narin bir anlama sahip olan Zeliha ismi aynı zamanda Hz. Yusuf'un eşinin de ismidir.
SON YAZILAR
İshal ve karın guruldaması neden olur?
Türk Telekom faturası Ptt'den ödenir mi?
Çakallarla Dans 6 ne zaman çıktı?
İstanbul il kodu ne demek?
Şıllık tatlısı nasıl yapılır?
Toplantı türleri nelerdir?
Çağlayan Adliyesi hangi ilçelere bakıyor?
Pankek nasıl yapılır az kişilik?
Yusuf ile Züleyha kime ait?
Siyah zıt anlamı var mı?
