Örneğin; sarı kelimesine –ar eki eklendiğinde sararmak fiili ortaya çıkar ve “ı” harfi düşer. Bazen de iki kelimesinin birleşerek oluşturulduğu birleşik kelimelerde ünlü düşmesi oluşur. Örneğin; kahve kelimesi altı kelimesine birleştirildiğinde kahvaltı kelimesi ortaya çıkar ve “e” kelimesi düşer.
1- İki heceli ve ikinci hecesinde “ı, i, u, ü” dar ünlüleri bulunan bazı sözcükler ünlü harfle başlayan bir ek aldıklarında sözcüğün ikinci hecesindeki “ı, i, u, ü” dar ünlü harf düşer. Bu duruma ünlü düşmesi adı verilir.
Türkçe dilinde, son hecesinde dar ünlü (ı, i, u, ü) bulunan kelimelere ünlüyle başlayan bir ek getirildiğinde, kelimenin son hecesindeki ünlü düşer. Bu ses olayına ünlü düşmesi ya da hece düşmesi denir.
İki heceli ve ikinci hecesinde ı, i, u, ü dar ünlüleri bulunan bazı kelimeler ünlü harf ile başlayan bir ek aldıkları zaman kelimenin ikinci hecesindeki ı, i, u, ü dar ünlü harf düşer.
İki heceli bazı kelimeler ünlüyle başlayan bir ek aldıklarında ikinci hecelerindeki dar ünlüler düşer: ağız / ağzı, alın / alnı, bağır / bağrım, beniz / benzi, beyin / beynimiz, boyun / boynu, böğür / böğrüm, burun / burnu, geniz / genzi, göğüs / göğsün, gönül / gönlünüz, karın / karnı, oğul / oğlu; çevir- / çevril-, ...
İki heceli ve ikinci hecesinde ı, i, u, ü dar ünlüleri bulunan bazı kelimeler ünlü harf ile başlayan bir ek aldıkları zaman kelimenin ikinci hecesindeki ı, i, u, ü dar ünlü harf düşer. Bu duruma Türkçe ses bilgisinde ünlü düşmesi adı verilir.
Sesin tamamen kaybolmasına, tıp dilinde afoni denir. Tam veya kısmi olabilir. Nedeni, boğaz veya gırtlak hastalıkları, konuşma kaslarını kontrol eden sinirlerin hastalanması veya sinir bozukluğudur.
Örnekler: ağız→ağzı, burun→burnu, koyun(bağır, döş)→koynuna, alın→alnı, oğul→oğlu, gönül→gönlüm, beniz,→benzi, ömür→ömrüm, cürüm→cürmü, hüküm→hükmü, fikir→fikri...
İki heceden oluşan ve ikinci hecesinde dar ünlü bulunan sözcükler ünlü ile başlayan ek aldıklarında ikinci hecedeki dar ünlü düşer.
İki heceli ve ikinci hecesinde ı, i, u, ü dar ünlüleri bulunan bazı kelimeler ünlü harf ile başlayan bir ek aldıkları zaman kelimenin ikinci hecesindeki ı, i, u, ü dar ünlü harf düşer. Bu duruma Türkçe ses bilgisinde ünlü düşmesi adı verilir.
İki heceli ve ikinci hecesinde ı, i, u, ü dar ünlüleri bulunan bazı kelimeler ünlü harf ile başlayan bir ek aldıkları zaman kelimenin ikinci hecesindeki ı, i, u, ü dar ünlü harf düşer. Bu duruma Türkçe ses bilgisinde ünlü düşmesi adı verilir.
- Yumuşama , tek heceli kelimelerde bazen görülse de genellikle yoktur: ip-e, suç-u, et-e, ak-ı, at-a, ok-u, aç-ı, tok-a, alt-ında, birik-en, acık-an, lig-in, org-um… cep>ceb-i, kap>kab-ı, çok>çoğ-u, taç>tac-ı, yurt>yurd-u…
Düşen bu ünlüler genellikle "ı, i, u, ü" dar ünlüleridir. ... İkinci hecesinde dar ünlü (ı, i, u, ü) olan sözcüklere ünlü ile başlayan ek getirildiğinde ikinci hecedeki dar ünlü düşer. Bu kurala hece düşmesi de denir.
SON YAZILAR
Pasif ve aktif olmak ne demek?
Saça kına yakınca ne renk olur?
Ölüm morluğu ne demek?
Rakam ve doğal sayı arasındaki fark nedir?
Vak vak ağacı gerçek midir?
Çörek otu kahvesi ne işe yarar?
Rüyada bir erkekle sevişmek ne anlama gelir?
Tencel kumaş pamuk mu?
Vestel Beyaz Eşya yerli mi?
Sıfır jelatin nedir?
